Jakie urządzenie transportu bliskiego (UTB) wybrać?

2025-09-17

Manipulatory przemysłowe czy żurawie warsztatowe?

Zastanawiałeś się kiedykolwiek jakie urządzenie transportu bliskiego wybrać? Czy warto zdecydować się na manipulatory przemysłowe, a może wystarczy mi żuraw kolumnowy? Chcąc świadomie podjąć decyzję, warto odpowiedzieć sobie na parę pytań przed podjęciem ostatecznej decyzji.

Ładunek jako kluczowe kryterium wyboru

Stając przed wyborem urządzenia transportu bliskiego (UTB) musimy zastanowić się jaki mamy ładunek. W zależności od masy transportowanego przedmiotu, urządzenie powinno charakteryzować się inną budową. Manipulatory przemysłowe charakteryzują się lekkością i wysoką precyzją, co pozwala na dokładne manewrowanie lżejszymi ładunkami z wykorzystaniem funkcji balansowania. Rękojeść sterującą wykrywa ruch dłoni operatora (góra/dół) co wpływa na ruch manipulatora. Natomiast żurawie umożliwiają podnoszenie ciężarów, które są nieosiągalne dla manipulatorów, a ich sterowanie odbywa się za pomocą kasety bądź sterowania radiowego.

Czy manipulatory przemysłowe to urządzenia do pracy ciągłej?

Wybierając rozwiązanie transportowe powinniśmy zwrócić uwagę na tryb pracy. Jeśli rozwiązanie nie wymaga pracy w trybie ciągłym, żurawik warsztatowy czy żuraw kolumnowy często okazuje się korzystniejszą ekonomicznie opcją niż manipulatory przemysłowe. Jednak w przypadku pracy w trybie ciągłym, manipulatory przemysłowe pozwalają na zbudowanie wydajniejszego procesu produkcji oraz bardziej ergonomicznych pozycji pracy operatora.

Czy żuraw z chwytakiem mechanicznym może zastąpić manipulator?

Wiedząc już, że manipulator przemysłowy nie musi być zastosowany, jeśli cykl pracy nie jest ciągły, musimy zastanowić się jaki osprzęt chwytający wybrać. Ładunki możemy transportować z wykorzystaniem np. pneumatycznych lub elektrycznych chwytaków, ale ładunek można przetransportować również przy pomocy mechanicznego chwytaka wykorzystując do tego żuraw. Z ekonomicznego punktu widzenia rozwiązanie wykorzystujące żuraw z mechanicznym chwytakiem jest korzystniejsze, choćby pod kątem kosztów eksploatacji. Nie wymaga magazynowania komponentów pneumatycznych bądź mechanicznych. Dodatkową zaletą jest brak konieczności doprowadzenia dodatkowych mediów takich jak sprężone powietrze. Jednakże zastosowanie chwytaków mechanicznych ma pewne ograniczenia i nie można stosować ich do każdego typu ładunku. Rozwiązanie wymaga indywidualnego podejścia i weryfikacji możliwości zaprojektowania.

Manipulator ze specjalistycznym chwytakiem czy stanowisko pośrednie?

Na pewno niejednokrotnie spotkaliście się z produktami, które w procesie transportu wymagają rotacji, zmian, demontażu itp. Często widzimy próby zbudowania skomplikowanego chwytaka z próbą przeniesienia całego procesu na chwytak. W efekcie otrzymujemy rozwiązanie, którego obsługa jest trudna do przyswojenia, wieloetapowa, a operatorzy nie potrafią manipulować detalem przez co, zamiast ułatwiać to utrudnia im to pracę. Czasem możliwe jest, że takie urządzenie wymaga wprawienia się w obsługę i należy przeprowadzić odpowiednie szkolenia dla personelu, więc trzeba zweryfikować czy aby o to nam chodziło? Wiadomo, że obsługa urządzeń na stanowiskach produkcyjnych wymaga odpowiedniego poziomu technicznego i szkoleń załogi, ale uproszczenie procesów to dobry kierunek obniżenia obciążenia dla pracowników.

Chcąc rozwiązać ten problem musimy zastanowić się czy skomplikowany chwytak ma sens, czy nie korzystniejszym rozwiązaniem byłoby wykonać stanowisko pośrednie i prosty chwytak?

Podsumowanie

Zarówno manipulatory przemysłowe jak i żurawie kolumnowe mają wiele pokrywających się obszarów zastosowania. Najważniejsze jest to aby dobierając urządzenie transportu bliskiego do procesu produkcji robić to świadomie. Tryb pracy, masa produktu i jego rodzaj, powtarzalność jego kształtu, powtarzalność punktów chwytu i ich pewność to najważniejsze parametry, na których powinniśmy się skupić przy wybieraniu urządzenia na nasze stanowisko produkcyjne.